Samuel Leroy Jackson (ur. 21 grudnia 1948 w Waszyngtonie) to amerykański aktor i producent filmowy, uważany za jednego z najbardziej kasowych i rozpoznawalnych artystów w historii kina (filmy z jego udziałem zarobiły łącznie ponad 27 miliardów dolarów). Zadebiutował w 1972 roku, a status ikony popkultury zapewniły mu kultowe role w takich produkcjach jak Pulp Fiction (1994), trylogia prequeli Gwiezdnych wojen (1999–2005) oraz Kinowe Uniwersum Marvela. Podstawowe informacje • Data i miejsce urodzenia. Urodził się 21 grudnia 1948 roku w Waszyngtonie, a wychował w Chattanoodze w stanie Tennessee. W dzieciństwie zmagał się z silnym jąkaniem, które przezwyciężył dzięki terapii mowy oraz aktorstwu. • Wykształcenie. Ukończył aktorstwo w Morehouse College w Atlancie (początkowo studiował tam biologię morską i architekturę). W czasie studiów był aktywnym działaczem na rzecz praw obywatelskich. • Życie prywatne. W 1980 roku poślubił aktorkę i producentkę LaTanyę Richardson, z którą ma córkę Zoë (ur. 1982). Jest zapalonym golfistą i zagorzałym fanem drużyny futbolowej Atlanta Falcons. Przebieg kariery i najważniejsze role • Teatr i początki na ekranie (1972–1993). Karierę rozpoczynał w teatrze w Nowym Jorku (m.in. w Negro Ensemble Company oraz na Broadwayu), debiutując w filmie Together for Days (1972). Po przezwyciężeniu uzależnień na początku lat 90. jego kariera nabrała tempa dzięki współpracy ze Spike'iem Lee przy filmach Rób, co należy (1989) i Malaria (Jungle Fever, 1991) oraz występom w hitach Chłopcy z ferajny (1990) i Park Jurajski (1993). • Przełom i współpraca z Tarantino (1994–1998). Status supergwiazdy i nominację do Oscara przyniosła mu rola płatnego zabójcy Julesa Winnfielda w kultowym Pulp Fiction Quentina Tarantino (1994). W kolejnych latach zagrał w kasowych przebojach, takich jak Szklana pułapka 3 (1995), Czas zabijania (1996) oraz Jackie Brown (1997). • Wielkie franczyzy i ikoniczne role (1999–2026). W nowej trylogii Gwiezdnych wojen (1999–2005) wcielił się w mistrza Jedi Mace'a Windu, jako jedyny dzierżąc fioletowy miecz świetlny. Od 2008 roku stał się jednym z filarów Kinowego Uniwersum Marvela jako Nick Fury (występując m.in. w serii Avengers, Kapitan Marvel czy miniserialu Tajna inwazja). Stworzył także niezapomniane kreacje w filmach Tarantino Django (2012) i Nienawistna ósemka (2015), a w ostatnich latach wystąpił m.in. w adaptacji sztuki The Piano Lesson (2024), miniserialu Fight Night: The Million Dollar Heist (2024) oraz serialu Tulsa King (2025). Najważniejsze nagrody • Honorowy Oscar (2022). Otrzymał statuetkę Amerykańskiej Akademii Filmowej za całokształt twórczości (wcześniej był nominowany w 1995 roku za Pulp Fiction). • Nagroda BAFTA (1995). Zdobył statuetkę dla najlepszego aktora drugoplanowego za rolę w Pulp Fiction. • Festiwale w Cannes i Berlinie. Został nagrodzony jako najlepszy aktor na festiwalu w Cannes za film Malaria (1991) oraz otrzymał Srebrnego Niedźwiedzia na Berlinale za rolę w Jackie Brown (1998).